Krótki przegląd innych regionów Portugalii

Po przedstawieniu przeze mnie pokrótce Douro oraz Minho i Alentejo ( zobacz tutaj i tutaj ), pora na parę słów o kolejnych regionach Portugalii, które mają do zaoferowania równie ciekawe wina.

Na początek Dao, region znajdujący się na południe od Douro, otoczony ze wszystkich stron górami. Dzięki takiemu położeniu, łańcuchy górskie chronią region przed wpływem kontynentalnego klimatu oraz przed chłodem i deszczami znad Atlantyku. Dao posiada więc specyficzny mikroklimat, coś pomiędzy klimatem kontynentalnym a atlantyckim.  Region jest położony na dużych wysokościach, wiele winnic znajduje się między 400 a 700 m n.p.m. Lata są przeważnie gorące i suche ( choć jest tu nieco chłodniej niż w pobliskim Douro ), zimy deszczowe i chłodne. Znaczna wysokość sprawia, że chłodne noce powodują wolniejsze dojrzewanie gron, zachowują one dobrą kwasowość, aromaty i są niezwykle eleganckie. Dotyczy to zarówno win czerwonych jak i białych. Wina z Dao mają tez dobry potencjał dojrzewania.  Warto pamiętać, że to właśnie z Dao pochodzi najsłynniejsza portugalska odmiana – Touriga Nacional. Stąd  zawędrowała do innych regionów kraju. W Dao daje wina bardzo eleganckie, złożone i subtelne, lżejsze niż w Douro. Innymi czerwonymi odmianami tu uprawianymi są np. Alfrocheiro, Jaen ( w Hiszpanii znany jako Mencia ), Tinta Roriz, Baga, Bastardo. Czerwone wina mają wyraźny aromat, zrównoważoną kwasowość, przyjemne taniny. Z białych odmian znajdziemy ty przede wszystkim Encruzado, Bical, Cercial, Verdelho, Malvasia Fina. Wina z białych szczepów cechują się aromatem świeżych owoców i cytrusową kwasowością. Zdecydowaną białą gwiazdą regionu jest Encruzado, która to odmiana daje zarówno lekkie, świeże wina, jak i te bogatsze, fermentowane w beczce.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bairrada

Bairrada, czyli stolica portugalskich bąbelków. Położona jest w zachodniej części prowincji Beiras, tuż nad Atlantykiem. Od  zachodu Bairrada graniczy z Dao. Na jej klimat wpływ ma przede wszystkim ocean. Klimat jest tu łagodny, zimy są deszczowe, ale niezbyt chłodne. Natomiast wysokie temperatury latem są nieco łagodzone przez atlantyckie wiatry.  Bliskość oceanu sprawia, że jest to region bardzo deszczowy. Winnice położone są przede wszystkim na łagodnych wzgórzach.  Najważniejszą odmianą w Bairradzie jest Baga, czerwony szczep, który zajmuje znaczną część upraw.  Baga daje wina o nasyconym kolorze, aromacie owoców leśnych, o dobrej strukturze, z wyraźną kwasowością i taninami, z potencjałem starzenia. Znajdziemy tu także inne czerwone odmiany jak Touriga Nacional, Alfrocheiro, Tinta Roriz oraz szczepy międzynarodowe: Cabernet Sauvignon, Syrah, Merlot, Pinot Noir. Z białych występuje tu Fernao Pires ( znana w regionie jako Maria Gomes ), Bical, Arinto, Cercial, Chardonnay. Poza Bairrada DOC, występują tu też wina regionalne, robione według nieco bardziej liberalnych regulacji. Dla takich win można używać nazwy Beiras. Bairrada to ważny region w produkcji win musujących. Sprzyja temu tutejszy chłodny klimat, gdyż wina takie potrzebują kwasowości. Wiele bąbelków z regionu powstaje metodą tradycyjną z czystej, winifikowanej na biało odmiany Bagi. Powstają też różowe wina musujące. Mnóstwo tego rodzaju win jest produkowanych z Fernao Pires. Mogą one być również oparte na Arinto, Bical , czasem z dodatkiem Chardonnay.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lizbona i jej okolice

Region dawniej znany jako Estremadura. Jest jednym z najważniejszych winiarskich regionów kraju pod względem wielkości produkcji, jak i powierzchni winnic. Dzieli się na 9 apelacji, występują tu również wina regionalne Vinho Regional Lisboa ( IGP Lisboa ). Na klimat regionu wpływ ma pobliski ocean.  Zimy są łagodne, a lata niezbyt upalne. Na powyższe 9 apelacji składają się: Bucelas, Colares, Carcavelos, Arruda, Alenquer, Torres Vedras, Obidos, Lourinha, Encostas de Aire. Ich nazwy raczej rzadko pojawiają się na etykietach, większość producentów używa oznaczenia regionalnego, co jest bardziej rozpoznawalne.  W Bucelas można produkować tylko białe wina, jest to jedyna portugalska DOC, w której mogą powstawać wyłącznie białe wina. DOC Colares położony na klifach, wydmach to region winiarski, który nie został zniszczony przez filokserę, gdyż winnice znajdują się na piaskowym podłożu, a w piasku mszyca przeżyć nie może.  Najwięcej wina produkuje się jednak w innych apelacjach jak choćby w Alenquer, Arruda czy Torres Vedras. W regionie Lizbony znajdziemy mnóstwo prostych, łatwych w piciu win w dobrej relacji jakości do ceny. Oczywiście nie brak tu win z nieco wyższej półki. Lizbona to miejsce, gdzie powstają rześkie, lekkie wina o dobrej kwasowości z takich odmian jak np. Arinto, Fernao Pires, Moscatel, Verdelho, Chardonnay, Sauvignon Blanc, Castelao, Arragonez, Touriga Nacional, Alicante Bouschet, Trincadeira, Cabernet Sauvignon, Syrah. Moim zdaniem warto spróbować win z DOC Bucelas. Jest to mały region, ale słynie z dobrej jakości. Tamtejsze białe wina są świeże, chrupkie, mineralne, robione z min. 75% Arinto.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Niedaleko Lizbony znajduje się inny słynny portugalski region winiarski – Półwysep Setubal, znany przede wszystkim z wzmacnianych win Moscatel de Setubal z odmiany Moscatel ( Muscat aleksandryjski ). Półwysep położony jest na południe od stolicy kraju. Półwysep Setubal obejmuje dwie apelacje: DOC Setubal i DOC Palmela. Wina regionalne określa się mianem IGP Penisula de Setubal. Duża część półwyspu to tereny równinne. Znajduje się tu również górskie pasmo Serra de Arrabida w południowej części regionu. Na jego zboczach uprawia się winogrona Muscatu aleksandryjskiego na słynny wzmacniany Moscatel de Setubal. W niewielkich ilościach produkuje się także słodkie wina z czerwonej odmiany Muscatu – Moscatel Roxo ( doskonałe wino, które miałem okazję spróbować, dostępny również w Polsce ). Jest on jeszcze bardziej aromatyczny  niż Muscat aleksandryjski, ta odmiana do niedawna była zagrożona wyginięciem. Sam Moscatel de Setubal to wino, które musi powstać z min. 85% Muscatu aleksandryjskiego. Jest przyjemnie słodkie, aromatyczne, kwiatowe, o aromatach kandyzowanej skórki pomarańczowej, rodzynek, suszonych owoców, miodu, wraz z wiekiem rozwija nuty orzechowe, kawy, toffi. DOC Palmela to z kolei apelacja, w której powstają głównie czerwone wina wytrawne z odmiany Castelao. Mają one dobrą strukturę, są złożone, korzenne, z aromatami leśnych owoców.  Inne szczepy występujące w tym regionie to Arinto, Fernao Pires, Touriga Nacional, Touriga Franca, Trincadeira, Chardonnay, Syrah, Cabernet Sauvignon.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

W pobliżu Lizbony znajduje się kolejny znany portugalski region winiarski – Tejo ( poprzednio znany jako Ribatejo ). Znajdziemy tu wiele dobrych win we właściwej relacji jakości do ceny. Tejo słynie nie tylko z wina, ale również z gajów oliwnych, lasów korkowych. Znajdują się tu żyzne gleby, co sprzyja licznym uprawom rolnym oraz przede wszystkim winorośli. Tejo posiada klimat śródziemnomorski, lata i zimy są tu przyjemne i łagodne. DOC Tejo podzielone jest na 6 podregionów: Almeirim, Cartaxo, Chamusca, Coruche, Santarem, Tomar. Podobnie jak np. w niedalekiej Lizbonie, na etykietach najczęściej pojawia się określenie „Tejo”, co daje większą rozpoznawalność zarówno w odniesieniu do win klasy DOC jak i tych regionalnych.  Występuje tu wiele odmian winorośli, można wskazać na takie jak Fernao Pires, Arinto, Castelao, Trincadeira, Alicante Bouschet, Aragonez, Touriga Nacional, Chardonnay, Syrah, Merlot. Tejo oferuje wina w różnych stylach. Zwykle są one świeże, aromatyczne, owocowe, delikatne, rześkie.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Algarve

Najbardziej turystyczny region Portugalii. Południowe wybrzeże to miejsce, gdzie wielu turystów co roku spędza tu swoje wakacje. Ponad trzy tysiące słonecznych godzin w ciągu roku. W Algarve nigdy nie jest za gorąco ani za zimno, dlatego turyści czują się tu tak dobrze. Podobnie zresztą jak winorośl, choć wina z tej części Portugalii nie są tak bardzo znane. Na północy regionu znajduje się górskie pasmo, które oddziela Algarve od gorącego Alentejo. Z kolei na południu mamy ocean, który wpływa na klimat całego regionu. Występują tu 4 apelacje: Lagos, Portimao, Lagoa, Tavira. W całym Algarve może powstawać wino regionalne.  Z odmian spotkamy tu Arinto, Malvasia Fina, Manteúdo, Síria, Castelao, Negra Mole, ale także Alvarinho, Viognier Chardonnay, Touriga Nacional, Syrah, Aragonez.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Inne nieco mniej znane regiony winiarskie to Beira Interior, Tras-os-Montes, Tavora-Varosa. Beira Interior znajduje się przy samej granicy z Hiszpanią, panuje tu prawdziwy kontynentalny klimat z gorącymi, suchymi latami i często bardzo chłodnymi zimami. Tras-os-Montes to północno-wschodnie rubieże Portugalii. W tym regionie są największe w kraju powierzchnie winnic, jednak z uwagi na klimat, ilość hektarów winnic nie przekłada się na wielkość produkcji. Klimat też jest zdecydowanie kontynentalny. Tavora- Varosa od północy graniczy z Douro, a od południa z Dao. Klimat również kontynentalny. Wiele winnic znajduje się tu na sporych wysokościach, grona zachowują dobrą kwasowość i owocowość, więc powstają w tym regionie nawet wina musujące.

Tak też w skrócie przedstawia się Portugalia szlakiem jej winiarskich regionów. Każdy z nich ma wiele do zaoferowania zwykłym enoturystom, jak i bardziej poważnym koneserom. Warto spróbować win nie tylko z takich miejsc jak Douro, Minho, czy Alentejo, ale też z tych nieco mniej popularnych. Jest tam jeszcze wiele do odkrycia. O samej Portugalii i tamtejszych winach napiszę jeszcze w najbliższym czasie.